Archive

Archive for December, 2008

Makati, Taguig, and other major Philippine cities ready for 2009 countdown; Kiribati already hours into the new year

December 31st, 2008 No comments
Categories: Blogs, Personal Tags:

Makati, Taguig, and other major Philippine cities ready for 2009 countdown; Kiribati already hours into the new year

December 31st, 2008 No comments
Categories: Blogs, Personal Tags:

Makati, Taguig, and other major Philippine cities ready for 2009 countdown; Kiribati already hours into the new year

December 31st, 2008 No comments
Categories: Blogs, Personal Tags:

Makati, Taguig, and other major Philippine cities ready for 2009 countdown; Kiribati already hours into the new year

December 31st, 2008 No comments
Categories: Blogs, Personal Tags:

obra para sa bagong taon

December 31st, 2008 No comments
ENERO DOS


Raot
na turotot
uda nagpupurot.


Uda na tawo
sa palibot
a’ngin, malangpagkot.

Gurang na buktot
pigtitipig
Lukot-lukot na supot.

December 31, 2008. Iriga.
Categories: Blogs, Personal Tags:

Kultura nin pagláom (A Yearender)

December 29th, 2008 No comments

SA TAHAW nin mga katikapohan, krisis pang-ekonomiya, durulak sa pulitika, asin iba pang mga remalasong padagos tang namamate sa satong rona, nakakaogmang an pagtulod sa kulturang Bikolnon minadanay na makusog asin maliwanag an dalan na inaagihan. Sa pagtapos kan taon 2008, malinaw an katotoohan na kadakol pa an aanihon na balaog huli sa mga pagtanom na nangyari ngunyan na taon. Balikan ta an mga nangyari sa taon na ini sa lado kan kulturang Bikolnon.

Enero nahiling ta an pagbungsod kan “Pusûánon”, pan-tolong libro nin mga rawitdawit kan premyadong parasurat na si Kristian S. Cordero. An nagdadakol na mga publikasyon nin mga obrang panliteratura sa Bikol minapahiling nin nagkukusog na sulog kan literturang Bikolnon.

Sa bulan Pebrero ginibo an “Aklat Ani sa Taon kan Kino” na tinutulod ni Gode Calleja sa Legaspi City, kun sain tiniripon an mga publikasyon sa Bikol sa paagi nin booksale asin exhibit. Sa bulan na Pebrero man na iyo an National Arts Month nagbisita si National Artist for Literature Francisco Sionil Jose sa Naga na dara an hulit na padagos pang pagpakusog kan sadiri tang kultura.

Sarong tabang sa pundasyon kan pag-aadal Bikolnon an thesis ni Jason Chancoco na “Pagsasatubuanan: Modernistang Poetikang Bikolnon” sa pagtapos niya kan AB Literature sa Ateneo de Naga University kan Marso. Ini an enot na thesis dapit sa literaturang Bikol na sinurat sa tataramon na Bikol, naghawan ini nin dakulang posibilidad sa masurunod na henerasyon nin mga pag-aadal kan satong kultura. Marso man nangyari an enot na “Kantaramon” sa Lolo’s Bar na nagin katiriponan kan mga Bikolanong parasurat asin paratulod kan literatura.

Sa bulan na Abril, nadalan sa entablado kan Plaza Quezon (asin sa TV) an “Kantaramon Dos” na pinadrinuhan kan lokal na gobyerno kan Naga asin man kan Kabulig-Bikol.

Magayon na sambiton an padagos na pagkolekta kan mga Bikol oral narratives sa pamamayo kan propesor sa AdNU na si Dr. Cyril Conde. Manlaenlaen na mga aktibidad na an nahihimo kan pag-aadal na ini, arog kan Oral Storytelling Contest na nangyari sa bulan na Mayo.

Matrayumpong napangyari sa bulan na Hulyo an “Pagtukdo, Pagsurat Bikolnon” na pinadrinuhan kan Naga College Foundation asin kan Kabulig-Bikol kaiba naman an nagkakapirang mga institusyon. Sa pagtiripon na ini, naiheras sa satong mga paratukdo asin mga parasurat an mga esensyal na bagay sa satong sadiring literatura, pasabong kan paaboton man na eksena sa satong mga lokal na akademiya—literaturang Bikol na bako sanang binabasa asin inaapresyar, kundi sarong literaturang tinotokdo asin inaadalan sa mga eskwelahan sa laog asin luwas kan Kabikolan. Sa bulan man na Hulyo naaraman kan kagabsan an panggana ni Kristian Cordero kan NCCA Writers Prize para sa koleksiyon niya nin mga rawitdawit na may titulong “Segunda Mano.”

Sa bulan nin Agosto, tinawan onra kan Unyon ng mga Manunulat sa Pilipinas (UMPIL) an Aréjola Foundation for Social Responsibility, Inc. para sa mga pagtulod kaini sa kultura asin literaturang Bikol. Ginawadan an AFRSI kan prestihiyosong Gawad Pedro Bucaneg na pagmidbid sa sarong institusyon na an pagtulod sa kultura dapat pangarogan kan gabos.

Sa bulan ni Ina, Setyembre, ginana kan mga hoben na parasurat an ika-5 Premio Tomas Arejola para sa Literaturang Bikolnon. Pinangenotan kan Irigenyong si Joner Cañeba an mga nanggana sa pagguno niya kan premyong ‘Parasurat kan Taon’. Sa bulan man na Setyembre binungsod an bagong nobela na “Awit ni Kadunung” kan Oasnon na nobelistang si Abdon M. Balde Jr.

Nobyembre binungsod man kan Daragenyong pararawitdawit na si Marne L. Kilates an “Mostly in Monsoon Weather: Poems Past and Revisited”. Nobyembre 15, National Book Awards, nagpahiling kan orag kan mga Bikolano sa disiplina kan Letra. Nagin finalist an nagkakapirang Bikolano: Fr. Joaquin Bernas para sa “A Living Constitution” (Law), Conrado de Quiros, “Tongues on Fire” (Essay/Nonfiction), Fr. Andrew Recepcion, “God’s Global Household” (Theology), Luis Cabalquinto, “Mannahatta Mahal”, Kristian Cordero, “Pusûánon”, asin an saindong lingkod para sa “Antisipasyon asin iba pang rawitdawit sa Bikol asin Ingles” (Poetry). Nagpuling National Book Awardees sinda Fr. Joaquin Bernas, Conrad de Quiros, Marne Kilates, asin man an saindong lingkod. Sa panggana kan “Antisipasyon” na sarong libro sa tataramon na Bikol, nagtutubod ako na pinahiling kan National Book Awards na tapos na an literary parochialism sa satong nasyon.

Bago matapos an taon, sa bulan na Disyembre, dakol na Bikolanong parasurat an nakaayon sa ANI 34, an literary journal kan Cultural Center of the Philippines. Kaiba sa mga contributors sinda Carlo Arejola, Jaime Jesus Borlagdan, Jose Jason Chancoco, Kristian Cordero, asin Jason Tabinas.

Laóman ta na sa mga masurunod na taon, mahihiling ta an Kabikolan na may pusog na pangapotan sa sadiring kultura, historya, literatura, nahihiling na arte, asin iba pa na nagpapagamiaw sato sa kun siisay kita bilang sarong rona—mga apoon kan mga herwe kan Ibalong, dagang matalingkas, daga kan mga magagayon asin mga oragon.
Categories: Blogs, Personal Tags:

DESPICABLE: LANAO DEL SUR MAYOR, DAR CHIEF WITH BODYGUARDS BEAT UP MAN, 56, AND SON, 14!

December 28th, 2008 No comments
Categories: Blogs, Personal Tags:

DESPICABLE: LANAO DEL SUR MAYOR, DAR CHIEF WITH BODYGUARDS BEAT UP MAN, 56, AND SON, 14!

December 28th, 2008 No comments
Categories: Blogs, Personal Tags:

White Christmas Greeting

December 26th, 2008 No comments
Categories: Blogs, Community Tags:

Eye Video Productions: CSNHS Naga City: 4 Caldera: Jingle Bells Singing Competition Video Tribute

December 26th, 2008 No comments
Website: eyevideo.synthasite.com Taken Last December 09, 2008 Copyright Eye Video Productions & Ian Mar Portuguez-Nebres Lee
Views:
236
0
ratings
Time:
10:00
More in
Travel & Events
Categories: Videos, YouTube Tags:

Wishful thinking

December 24th, 2008 No comments
Categories: Blogs, Personal Tags:

Hurop-Hurop Sa Panahon nin Tig-lipot

December 23rd, 2008 No comments


Gottfried Helnwein, Epiphany (The Adoration of the Magi), courtesy of the Denver Art Musuem (from the collection of Ken and Viki Logan)


AN KINABAN BAGO SI JESUS

Sukulan si Jesus kan mga panahon, an saiyang pag-abot asin an saiyang kagadanan iyo an nagsusukol kan mga agi-agi kan kinaban. Kaya ngani pig-aapod ining B.C. o B.K. Before Christ o Bago si Kristo asin A.D. man o After Death o kaya Anno Domino o Year of the Lord, nin huli ta nasakupan na ni Jesus an gabos na panahon kan saiyang pagkamundag, pagkabuhay asin pagkagadan. Sa ibang libro, orog na si bakong mga Kristiyano o nagiging religious sensitive sana, (arog baga kan gender sensitivity man) ginagamit na an B.C.E., na may buot sabihon na Before the Common Era, imbes na an B.C.

Makahulugan gayod na ihapot ta kun ano man an kinaban bago si Jesus, siyempe masusog ta ini sa mga liktao o artifacts asin man an iba pang pagiromdom kan daan na panahon. Makatakig na isipon na ini man nanggad an parehong kinaban na hina(ha)man kan pagtubod asin siyensya kan mga elemento kaibahan na an tawo. Sa gabos na panahon, pareho pa man na saldang asin bulan an nagtaong ilaw, kahorasan, an nagsaksi kan mga pagtugdok asin paggaraba, kan mga kapiyestahan asin kadimalasan, kan pagkamoot asin karigsokan, sa sulnupan man ini o sa subangan.

An kinaban bago si Jesus, sarong kinaban na sa hiling ko katakod pa man giraray kun ano an kadaklan na pangyayari sa satuya. Sarong pilosopo an nagsaysay na igwa kitang sarong dakulang naratibo na pig-ootob na isabuhay asin ini man nanggad an satuyang kinababaan, an kinaban kun sain kita naimumugtak o nabubuhay. Kun hihilingon an mga liktao, mahihiling niyato an mga edipisyong pinatindog sa manlain-lain na diyos, kan manlain-lain na grupo nin tawo na sa saindang pagsakop asin pagpapasakop (kun arin an mas poderoso, an mga diyos sana an nakakaaram), mahihiling man niyato an paghingowa na padagos na itulod an buhay sa panahon na mismong an tawo an naghahanap kan mga bagay na maraot sa saiya. Siring sa iba pang hayop, yaon sa satuya an kamawotan parati na tapuson an sadiring buhay o mangkulag sa iba bago ngani kita an makulgan asin magadan. Siring na an ley baka sa kadlagan iyo na an magpa-ororagan sagkod na an matada iyo an pinaka-maorag. An kinaban bago si Jesus, pareho ta man giraray, kinaban ining nagsasapo nin manlain-lain na a’ngat asin kamatian, bulong asin maldisyon asin ‘baad ngani an nangyari satuya iyo na mabuhay sana kita sa ibang pangaran, o sa pagpapangaran sana kita nabubuhay, sa tataramon, kun sain kita minagamot, siring na an enot na tawo, pinangaranan an gabos sa saiyang palibot, ginibohan osipon asin mga mito tanganing tawan kapaliwanagan an mga kadikloman sa satuyang palibot. An kinaban bago si Jesus, iyo man nanggad an parehong kinaban na kinabaan niyato, nagugugurang asin nagbabago. Ini an dakulang kahapotan o misteryo sa pagkabuhay kan tawo na sa panahon asin pagkatapos ni Jesus pinadagos an pagsaysay, an paghanap nin saysay tanganing an tawo orog na makamidbid kan saiyang sadiri, kan saiyang kinaban.

An kinaban ni Jesus, daing pinagkaiba sa kinaban niyato. Padagos kitang nag-aatubang sa mga kahapotan moral asin an mismong kahulugan kan buhay, an karahayan kan kinaban. Sa huri, parating nasa tawo an pagpili asin an dai pagpili, an kasaroan kan gabos niyang paglaom na sinasaray niya bilang saiyang buhay. Kun an buhay nagbago, napakarhay pagkatapos ni Jesus, pwede tang tubodan iyan, kugoson iyan alagad, anong buhay man nanggad an pig-aapod tang buhay sa kinaban na ini, kun sain, durungan asin sulo-sulong nauutsan an tawo, naimumundag an dakul pang mga omboy na mayo ibang liwanag kundi an sarong bitoon sa uniberso na nauutsan.


****

An Retrato sa itaas enot kong nahiling sa ezine ni Manoy Marne Kilates para sa bago asin espesyal na isyu kaini sa Kapaskuhan, kun sain nagluwas man an rawitdawit kong Herodes. Pindoton sana an retrato sa itaas asin dadarahon kamo kaini lampas sa Belen.
Categories: Blogs, Personal Tags:

Early Christmas

December 22nd, 2008 No comments

Categories: Government, Pictures Tags:

NCCW: Cooking Lesson

December 22nd, 2008 No comments

Categories: Government, Pictures Tags:

Afghans on study visit

December 22nd, 2008 No comments

Categories: Government, Pictures Tags: